Thân yêu tặng bà, quê ngoại và tuổi thơ …

Nguyễn Đặng Tuấn Minh

Tôi yêu nhất mảnh sân và khu vườn của bà. Những màu xanh không giống nhau, xanh của lá chè sẫm sẫm, xanh của lá trầu bóng mượt, ánh nắng chảy căng tràn trên mặt lá…Gió đưa đẩy màu xanh tinh nghịch của những tàu lá chuối non, nắng nhảy nhót trên màu xanh của những thân cỏ mảnh dẻ. Nắng tưới đẫm những bụi lá mạch môn lá mềm mại vồng lên, tạo nên những đường ánh sáng đậm nhạt, sáng dần đan vào nhau với những sắc màu tự nhiên tinh tế đến khó tả…

chẳng màu xanh nào giống màu xanh nào… Chỉ có điều, tất cả đều toát lên vẻ dịu dàng yên ả và thanh bình…

Thức dậy vào mỗi buổi sớm mai, hít một hơi thật sâu có thể cảm nhận trong gió nhiều mùi hương khác nhau, cái ngòn ngọt man mát của hoa cau, cái thoang thoảng dìu dịu của hoa trứng gà và cả mùi của gió từ đồng thổi qua ao mang vào cái hơi hướng của những thân lục bình… Nhưng giữa cả trăm ngàn hương sắc ấy, bỗng thấy mình muốn gần gụi, muốn được chở che bằng một mùi hương khác, một sắc xanh khác…

Nắng bắt đầu rón rén hắt lên ngọn dừa, sương vẫn còn ướt đẫm trên những tàu lá…Bà bảo tôi đi hái hoa…Những chùm hoa như ngôi sao xanh trên nền trời buổi sớm… Muốn hít một hơi thật sâu để hương thơm ấy bao bọc lấy mình thêm chút nữa. Những bông hoa xanh xanh vàng vàng khiến tôi vừa khẽ khàng rón rén tìm trong vòm lá, vừa như ngập ngừng không muốn bứt xuống…Hương thơm ấy vừa thanh cao vừa có cái gì đó dân dã…

Người ta bắt gặp hoa thiên lý xanh xanh trong đĩa hoa thành kính trên bàn thờ vào những ngày đầu tháng rồi lại ngày rằm. Những chùm hoa nổi lên giữa sắc đỏ của mào gà, mẫu đơn, màu biêng biếc của đỗ quyên, màu hồng của hoa bóng nước, màu trắng tinh khôi của hoa huệ, hoa ngọc anh, màu vàng của những bông hoa cúc, màu dịu mát của hoa ngâu… Tất cả quyện vào nhau làm nên một thứ mùi kỳ lạ mà chỉ ở quê mới có, nó khiến tôi bước chân rón rén hơn, khẽ mở cánh cửa gỗ mun của bà, chỉ he hé thôi để cảm nhận được hương thơm ấy trong gian nhà tôi tối…đối lập hẳn với cái nắng trưa oi ả ngoài kia.. Hương thơm man mát ấy làm quê hương bao giờ cũng là chốn thanh bình để ai đó trở về…

Nhưng cũng mùi hương ấy quyện vào mùi cua đồng ngầy ngậy, bát canh cua thiên lý buổi trưa hè bà nấu, vài con tôm đồng đo đỏ, ngồi quây quần bên nhau bên mâm cơm bốc khói nghi ngút nghe bà kể chuyện… Ngoài sân, nhìn qua bức mành thưa thớt, nắng trưa vẫn oi ả, ve vẫn ngân ra rả, nhưng một góc sân vẫn dịu lại vì cái màu xanh trong của giàn thiên lý…Tôi nhớ câu chuyện Dưới bóng hoàng lan của Thạch Lam có đoạn khi Thanh trở về và bước đi bên Nga dưới bóng cây hoàng lan, màu xanh khác, nhưng cái cảm giác thì rất giống nhau, cái sắc áo trắng tinh khôi dưới màu xanh của lá và màu vàng rực của nắng trưa… “nắng pha xanh một bên tà áo của Nga”…

Mùi hương đó làm cũng làm tôi nhớ lại những ngày còn bé, những buổi tối mùa hè không có điện, mấy chị em ngồi nghịch những con cánh cam da xanh bóng lượn vè vè…Những câu chuyện rôm rả của bà con hàng xóm sang chơi, không chuyện gì ra chuyện gì, nhưng rất đầm ấm, vui vẻ… và bao quanh tất cả vẫn là hương thiên lý dịu dàng…

Đêm buông xuống giàn thiên lý, bóng trăng thanh thanh xuyên qua kẽ lá rớt qua những giọt sương bắt đầu vương đọng trên nụ hoa bé xíu… Hương thiên lý về đêm làm dịu hẳn cái ngột ngạt của những cơn gió mùa hạ…Nằm trên sân và ngước nhìn lên cả một bầu trời sao lung linh với nhưng ngôi sao bé tí xíu, hấp háy….những ngọn thiên lý vươn dài lên dưới ánh trăng…Cả một thế giới với biết bao nhiêu điều để tưởng tượng …mẹ tôi bảo ban đêm cây lớn rất nhanh, vậy là tôi tin, nếu cứ nhìn mãi có thể sẽ thấy chúng dài ra như thế nào…Làn gió man mát êm êm cùng hương thiên lý đẫm sương đêm đưa chị em tôi vào giấc ngủ trong lòng mẹ nhẹ nhàng lúc nào không biết…

Giàn thiên lý đi vào tuổi thơ như một ký ức xanh mướt và đẫm cái trong trẻo của những hạt sương …Có lẽ có cảm giác được chạm tay vào những vì sao ướt sương ấy, ngước nhìn giàn thiên lý dưới nắng, được đợi chờ bát canh cua của bà của mẹ mỗi trưa hè hay được chìm vào giấc ngủ trong hương hoa đêm là một món quà tự nhiên nhưng chân thành mà cuộc sống ban tặng…

Hương thơm của những vì sao xanh ấy bước đi trong không gian như vẫy gọi và đưa tâm hồn những người ở xa trở về…

“Có cái gì dịu ngọt đâu đây khiến lòng chàng vương phải…” – Dưới bóng Hoàng lan– Thạch Lam